OPR- Il-Ħamis, 31 ta' Mejju, 2007
DISKORS MILL-EĊĊELLENZA TIEGĦU DOTT. EDWARD FENECH ADAMI, PRESIDENT TA’ MALTA,
WAQT ĊENA STATALI MOGĦTIJA F’GIEĦ L-EĊĊELLENZA TIEGĦU S-SUR LÁSZLO SÓLYOM,
PRESIDENT TAR-REPUBBLIKA TA’ L-UNGERIJA - IL-PALAZZ, VALLETTA
IL-ĦAMIS, 31 TA' MEJJU, 2007
Sur President,
Mistednin Distinti,
Sinjuri,
Għandi pjaċir nilqa’ lill-Eċċellenza Tiegħek f’Malta.
Il-fatt illi din m’hix l-ewwel żjara ta’ Kap ta’ Stat Ungeriż f’Malta huwa sinjal ċar tar-relazzjonijiet eċċellenti bejn iż-żewg pajjiżi. Madankollu din hija l-ewwel darba li fi Żjara Statali l-Kapijiet ta’ l-Istat taż-żewġ pajjizi tagħna qed ikellmu lil xulxin bħala kapijiet ta’ l-Istat ta’ żewġ pajjiżi membri fl-Unjoni Ewropea.
Is-sena li għaddiet l-Ungerija fakkret il-ħamsin anniversarju tar-Rivoluzzjoni Ungeriza u l-Ġlieda għall-Ħelsien ta’ l-1956. Ħassejtni onorat li ħadt sehem bħala President ta’ Malta f’din il-kommemorazzjoni organizzata mill-Gvern Ungeriż. Kienet tifkira kommoventi li tixraq lil dawk l-irġiel u nisa qalbiena u kuraġġużi li ssieltu kontra diffikultajiet kbar biex jerġgħu jiksbu l-ħelsien għalihom u s-sovranita` għal pajjiżhom. Kienet tislima xierqa lil dawk li ġew brutalment issagrifikati matul ir-rivoluzzjoni u r-ritaljazzjoni ħarxa li ġiet wara.
Sbatax-il sena ilu l-Ungerija bdiet twettaq ħafna tibdil u għaddiet mill-perijodu diffiċli ta’ trasformazzjoni u aġġustament li bidla sħiħa fis-sistema neċessarjament titlob. Sur President, jiena konxju li inti kont ħadt sehem f’dawn il-ġrajjiet billi kont l-ewwel President tal-Qorti Kostituzzjonali li kienet għadha kif twaqqfet. Aħna segwejna mhux biss it-trasformazzjoni politika ta’ l-Ungerija ta’ l-1989/1990, iżda wkoll id-dħul ta’ l-Ungerija fl-Unjoni Ewropea – għaqda ta’ pajjiżi tal-Lvant ma’ dawk tal-Punent ta’ l-Ewropa u li fejqet inġustizzja li kienet ilha tkarkar mit-tmiem tat-Tieni Gwerra Dinjija.
Sur President,
Fl-ewwel ta’ Mejju, 2004, il-futur ta’ Malta u ta’ l-Ungerija ġie ankrat bis-sħubija fl-Ewropa li għaniet ir-relazzjonijiet tagħna b’dimensjoni ġdida. Issa jeżistu l-kondizzjonijiet kollha biex jitjiebu r-rabtiet bejn il-pajjiżi tagħna fil-kultura, fl-edukazzjoni, fir-riċerka u żvilupp, fil-kummerċ u l-investiment, fit-turiżmu u fl-iskambji kollha bejn il-popli li l-isħubija fl-Unjoni Ewropea tiffaċilita.
Jiġini li nistaqsi lili nnifsi x’inhuwa s-sigriet tas-suċċess ta’ l-Unjoni Ewropea? Nemmen li r-rwol ta’ għeruq komuni fil-kultura, l-istorja u l-filosofija jidher ċar. Iżda t-tradizzjoni kulturali ma kinitx tkun biżżejjed kieku l-Ewropa ma kinitx immexxija minn Statisti li kellhom viżjoni u ħarsu ’l quddiem u ħassew ir-responsabbilta` għal futur aktar ’l bogħod. Din ir-responsabbilta`, il-vizjoni u l-kuraġġ intellettwali huma meħtiega wkoll llum.
L-isfidi li qed tiffaċċja l-Ewropa llum jista’ jkun li m’humiex iżgħar, imma żgur li huma differenti minn dawk ta’ ħamsin sena ilu meta kienu qed jitqiegħdu l-pedamenti ta’ l-Unjoni Ewropea. Waqt li nippreservaw il-kultura u l-identita` nazzjonali tagħna, kif ukoll il-valuri fil-qasam tad-drittijiet umani u tad-demokrazija, aħna l-Istati Membri ta’ l-Unjoni Ewropea għandna nkunu kapaċi nilqgħu b’suċċess l-isfidi Ewropej u globali bis-sehem attiv taċ-ċittadini tagħna. Meta nkunu qed nagħtu sehemna fix-xena dinjija u nkunu minn ta’ quddiem fejn għandhom x’jaqsmu sfidi globali bħalma huma l-globalizzazzjoni, is-serħan il-moħħ fl-enerġija, bidla fit-temp, żvilupp sostenibbli u l-immaniġġar ta’ l-immigrazzjoni irregolari, dawn kollha jsiru possibbli meta jkun hemm Unjoni Ewropea qawwija effettiva.
It-Trattat Kostituzzjonali rratifikat kemm minn Malta kif ukoll mill-Ungerija jsaħħaħ il-valuri komuni tagħna – il-liberta`, id-demokrazija u l-istat tad-dritt – u huwa impenn favur il-Karta tad-Drittijiet Fundamentali li hemm fih. L-appoġġ taċ-ċittadini ta’ l-Ewropa huwa essenzjali għas-suċċess tal-proċess ta’ integrazzjoni. Irridu nirsistu biex nibnu pont bejn kif jaħsbuha l-politiċi flimkien ma’ l-akkademiċi, u ċ-ċittadini. Jiena nemmen bis-sħiħ li jista’ jsir aktar progress lejn il-viżjoni ta’ Ewropa magħquda jekk din tkun tgawdi l-appoġġ qawwi tal-Popli tal-pajjiżi membri.
Bħall-Ungerija, aħna nirrikonoxxu l-importanza tal-parteċipazzjoni sħiħa tagħna fil-Politika tal-Ġirien ta’ l-Unjoni Ewropea. Il-paċi u l-prosperita` fir-reġjuni ġirien tagħna, fil-medda tal-Mediterran u fil-Balkani tal-Punent, kif ukoll relazzjonijiet qawwija u stabbli bejnietna huma fl-interess strateġiku komuni tagħna lkoll, kif ukoll sfida kbira għall-Unjoni Ewropea.
Eċċellenza,
Jiena ċert li r-relazzjoni bejn iż-żewġ pajjiżi tagħna hija msejsa fuq bażi soda u li ż-żjara tiegħek tqarreb il-pajjiżi tagħna aktar lejn xulxin. Il-kooperazzjoni f’ bosta oqsma bejn iż-żewġ pajjiżi tagħna hija ta’ benefiċċju għalina t-tnejn u kompliet tiżviluppa fis-snin reċenti, anki minħabba l-possibilitajiet li jeżistu riżultat tas-sħubija fl-Unjoni Ewropea – madankollu għad baqa’ lok biex ninkludu oqsma oħra u nfasslu aktar possibilitajiet.
Inħossni fiduċjuż li sa nkomplu nibnu fuq dak li ġa ksibna. Flimkien nistgħu nkomplu nsawru u nibnu futur komuni aħjar għalina u għall-Ewropa.
B’dawn il-ħsibijiet, ejjew nixorbu bis-saħħa ta’ l-Eċċellenza Tiegħu l-President ta’ l-Ungerija, b’riżq il-kuntentizza u l-prosperita` tal-Poplu Ungeriż u biex insaħħu l-ħbiberija u l-kooperazzjoni mill-viċin bejn iż-żewġ pajjiżi u l-Popli tagħna.
|
HOME | GOV.MT | PRIVACY POLICY | SITE MAP | DISCLAIMER | SEARCH | HELP |